O Ιούλιος Καίσαρας έγραψε πάνω από 2000 χρόνια πριν, ότι οι "Βέλγοι" ήταν οι πιο γενναίοι μετά τους Γαλάτες. Παρά το γεγονός ότι η μπύρα ήταν ποτό επιλογής για τους κοινούς θνητούς στη ρωμαϊκή αυτοκρατορία, ο Ιούλιος εξεπλάγην όταν πληροφορήθηκε ότι οι Γαλάτες έπιναν υψηλές ποσότητες μπύρας σε ακόμα ισχυρότερη μορφή. Περίπου 400 χρόνια μετά τον Ιούλιο Καίσαρα, ένα μαζικό κίνημα φυλών από την Ανατολή, οι Γερμανοί, μετακόμισαν στη Δυτική Ευρώπη και νίκησαν, κυνηγώντας τους Γαλάτες. Οι Γερμανοί μετακινήθηκαν αργότερα Δυτικά επειδή δέχθηκαν πιέσεις στα Ανατολικά σύνορά τους από ασιατικές φυλές όπως αυτή του Αττίλα.

Ο γερμανικός και ο ρωμαϊκός πολιτισμός επηρέασαν ο ένας τον άλλο, αλλά ποτέ δεν αντικαταστάθηκαν αμφότεροι. Αντί αυτού η γλώσσα και η πολιτιστική κουλτούρα προέκυψαν μεταξύ των Ρωμαϊκών και τις Γερμανικών φυλών. Η διαφορά αυτή χωρίζει σήμερα το σύγχρονο Βέλγιο ακριβώς στη μέση, απλώνοντας το μακρύτερα πάνω από το Λουξεμβούργο. Στους επόμενους αιώνες, οι Κάτω χώρες ήταν μερικές φορές ανεξάρτητες και πολύ ευημερούσες, αλλά μερικές φορές λεηλατήθηκαν από όλα τα γύρω έθνη: Βίκινγκς, Γαλλία, Αυστρία, Ισπανία, Γερμανία.

Τον 14ο και 15ο αιώνα η Φλάνδρα και η Βαλλονία, 2 περιοχές του σύγχρονου Βελγίου, ήταν πολύ ευημερούσες. Πόλεις όπως η Μπριζ, η Γάνδη, η Αμβέρσα, η Βρυξέλλες και η Λιέγη ήταν πολιτιστικά και πολιτικά κέντρα του κόσμου. Όλες αυτές οι πόλεις ασχολούνταν με το διεθνές εμπόριο με την υπόλοιπη Ευρώπη και τη Μέση Ανατολή. Το Μπριζ ονομαζόταν η "Βενετία του Βορρά", λόγω των καναλιών της, όπου τα πλοία από όλη την Ευρώπη διαπραγματεύονταν τα εμπορεύματά τους με αποτέλεσμα την διάδοση και εξάπλωση της αγαπημένης μας μπύρας.

Το Βέλγιο σαν χώρα είναι μικρή, αλλά με μεγάλη παράδοση στη μπύρα. Μια χώρα που παράγει πάνω από 300 διαφορετικούς τύπους μπύρας, μπορεί δίκαια να αυτοαποκαλείται ο "παράδεισος της μπύρας". Η κατά κεφαλή ετήσια κατανάλωση είναι αρκετά υψηλή. Στη χώρα υπάρχει ένας αξιοθαύμαστα υψηλός αριθμός σημείων πώλησης μπύρας (σχεδόν 60.000) σε πληθυσμό μόνο 10 εκατομμυρίων.

Το Βέλγιο καυχιέται για μια παράδοση αιώνων στη τέχνη της ζυθοποιίας. Στις απαρχές του μεσαίωνα, υπήρχαν αρκετά μοναστήρια σε αυτή τη γωνιά της Ευρώπης. Τα μοναστήρια ήταν κέντρα πολιτισμικά, προσκυνήματος και παραγωγής μπύρας. Σήμερα υπάρχουν ακόμη πολλά από αυτά τα μοναστήρια, μάλιστα 5 από αυτά είναι "Trappist", ένα αυστηρό παρακλάδι του τάγματος των Σιστερσίων. Οι μοναχοί αυτοί λοιπόν ζύμωναν "μοναστηριακή" μπύρα για ίδια κατανάλωση, αλλά και για τους ντόπιους χωρικούς. Σήμερα υπάρχουν ακόμη 5 τέτοιου είδους ζυθοποιίες στο Βέλγιο που λειτουργούν μέσα στα μοναστήρια.

Ο μεσαίωνας ήταν επίσης η περίοδος που έκανε θραύση η πανώλη. Κατά τη διάρκεια μιας τέτοιας επιδημίας ένας μοναχός με το όνομα Άρνολντ που είχε ιδρύσει μοναστήρι στο Ούντενμπουργκ, έπεισε τον κόσμο να πίνει μπύρα αντί για νερό και όταν το έπραξαν, η πανώλη εξαφανίστηκε. Ο Άρνολντ έγινε άγιος, ο προστάτης άγιος των ζυθοπαραγωγών. Επειδή δεν αρκούσε να έχουν δικό τους προστάτη άγιο, οι Βέλγοι ζυθοπαραγωγοί έχουν και δικό τους βασιλιά, τον Δούκα Ιωάννη Α' (περί τα 1251-1295). Ο Δούκας Ιωάννης, ή Ιαν Πρίμους στα φλαμανδικά, που ήταν ο κυβερνήτης του Μπραμπάντ του Λουβαίν και της Ανβέρπης, ήταν μπόν βιβέρ και αγαπούσε την μπύρα. Αυτός λοιπόν πρώτος θέσπισε νόμο ενάντια στην νοθεία της μπύρας. Λέγεται ότι ο Ιαν Πρίμους ή Γκαμπρίνους (όπως ήταν γνωστός στη υπόλοιπη Ευρώπη) μπορούσε να πιει 144 μεγάλα ποτήρια μπύρα στη διάρκεια μιας μόνον γιορτής. Σήμερα το όνομα του είναι ακόμη παρόν στους στίχους ενός φοιτητικού τραγουδιού της Βαλλονίας, που το τραγουδάνε στη διάρκεια διαγωνισμών ζυθοποσίας.

Με το πέρασμα των αιώνων ο αριθμός των ζυθοπαραγωγών αύξανε και γύρω στα 1900 υπήρχαν περίπου 3.000 ζυθοποιίες, σχεδόν μία για κάθε χωριό. Τα διαδοχικά χτυπήματα από την βιομηχανική επανάσταση, τον πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο και το κραχ του 1929, είχαν σαν αποτέλεσμα οι μικρές ζυθοποιίες είτε να συγχωνευτούν με άλλες, είτε να εξαφανιστούν.


Το Βέλγιο έχει 125 ζυθοποιεία, από πολυεθνικούς γίγαντες μέχρι μικρο-ζυθοποιεία. Μόνο η Γερμανία, η Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο διαθέτουν περισσότερες μονάδες, αλλά και με υπερπολλαπλάσιο πληθυσμό. Στην μικρή αυτή χώρα παράγονται 8.700 μάρκες μπίρας ενώ ο μέσος Βέλγος καταναλώνει 93 λίτρα μπίρας το χρόνο κατά μέσο όρο. Σήμερα στην πόλη των Βρυξελλών θα βρείτε χιλιάδες cafés και μπαρ που διαθέτουν ποικιλία από 100 ως και 1000 μπίρες για να διαλέξετε. Στις μέρες μας υπάρχουν πολλές ζυθοποιίες στο Βέλγιο, αλλά το πιο αξιοπρόσεκτο για έναν τρίτο παρατηρητή δεν είναι το πλήθος των ζυθοποιείων, αλλά η απίστευτη ποικιλία στις μπύρες. Το βασικό χαρακτηριστικό των Βέλγων ζυθοπαραγωγών είναι η ευρηματικότητα τους. Είναι αληθές ότι το 70% των πωλήσεων είναι μπύρες τύπου Pilsen, το υπόλοιπο 30% όμως ανήκει στις διάσημες Βελγικές ειδικές μπύρες. Υπήρξε αξιοσημείωτη αύξηση τόσο στις πωλήσεις μπύρας υψηλής ζύμωσης όσο και στις μπύρες του λεγόμενου "νέου κύματος" τις μπύρες με γεύσεις φρούτων, από την νέα γενιά των νεότερων Βέλγων, ειδικότερα από τις γυναίκες. Αξίζει να γίνει ειδική μνεία στην εμπροσθοφυλακή της επανάστασης της ζυθοποιίας, την λευκή μπύρα (Biere Blanche) ένας τύπος σχεδόν υπό εξαφάνιση, ο οποίος άρχισε να επανεμφανίζεται στις δεκαετίες του 1980 και 1990.  Η μπίρα στο Βέλγιο αποτελεί αξιοθέατο όλες της εποχές του χρόνου, αλλά ειδικά το πρώτο σαββατοκύριακο του Σεπτεμβρίου έχουν πραγματικά την τιμητική τους. Στη κεντρική πλατεία της Μεγάλης Αγοράς διοργανώνεται το Σαββατοκύριακο της μπύρας, όπου πάνω από 40 ζυθοποιεία παρουσιάζουν της καλύτερες μπύρες. Πουθενά στον κόσμο δεν θα βρείτε τόσο μεγάλη ποικιλία από χρώματα και γεύσεις.

Axact

Παναγιώτης Στεφανιδάκης

Λάτρης της ποιοτικής μπύρας, διαδίδω το πάθος μου μέσω του Beeroskopio! Super User στο Untappd, homebrewer και αρθρογράφος του Συλλόγου Ερασιτεχνών Ζυθοποιών Ελλάδος δοκιμάζω συνεχώς νέες μπύρες να διευρύνω την γευστική μου παλέτα! Θα χαρώ να επικοινωνήσω μέσω social media ή στο stef82gr@hotmail.com σε οποιαδήποτε απορία σχετικά με τον κόσμο του ζύθου.

Post A Comment: